บทความ » เหตุใดการลดค่าธรรมเนียม FIDF

เหตุใดการลดค่าธรรมเนียม FIDF

7 กุมภาพันธ์ 2021
483   0

เหตุใดการลดค่าธรรมเนียม FIDF 

เหตุใดการลดค่าธรรมเนียม FIDF  ท่ามกลางอากาศอบอ้าวในช่วงต้นเดือนเมษายนเมื่อปีที่แล้ว (2563) ขณะที่สินทรัพย์ทุกอย่างในตลาดการเงินถูกเทขายจนผู้คนขวัญกระเจิง ธนาคารแห่งประเทศไทย หรือ ธปท. ได้ประกาศ ลดค่าธรรมเนียม FIDF ที่แบงก์พาณิชย์จะต้องนำส่ง โดยลดลงจาก 0.46% เหลือ 0.23% แลกกับ การประกาศลดดอกเบี้ยเงินกู้ของแบงก์พาณิชย์ลง 0.40% อันถือ เป็นมาตรการทีเด็ด ของ ธปท. ที่สามารถลดต้นทุนให้กับลูกหนี้ในระบบธนาคารพาณิชย์ ราวๆ 6 ล้านล้านบาท (เป็นตัวเลขประเมินของ ธปท.) โดยไม่ต้องเกี่ยวข้องกับดอกเบี้ยนโยบาย

แม้ในวันนี้ตลาดทุนไทย จะกลับมามีเสถียรภาพแล้ว แต่ยังมีคำถามอื้ออึงอยู่ว่า ทำไม ธปท. ไม่ทำซ้ำอีก ก็ในเมื่อมี กระสุนเหลืออีกตั้ง 0.23% เพื่อทำให้ ดอกเบี้ยเงินกู้แบงก์ลดลงกว่านี้ได้อีก เหมือนกับที่เคยทำปีที่แล้ว ในภาวะที่ลูกหนี้ใน ระบบธนาคารพาณิชย์จำนวนมากยังไม่พ้นน้ำ โดยไม่แตะเรื่องดอกเบี้ย นโยบายเลยสักนิด

บทความนี้จะขอชวนคุยว่า กระสุนนัดนี้ไม่ใช่ของฟรี ค่าใช้จ่ายมีความหนักหนาอยู่ตามสมควร ดังต่อไปนี้ครับ

จากรายงานของสำนักงานบริหารหนี้สาธารณะ หลังวิกฤติเศรษฐกิจปี 2540 กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน (FIDF) อันเป็นกลไกในการรองรับความเสียหายทางเศรษฐกิจที่ว่า มีการ ทยอยชำระเงินต้น และ ดอกเบี้ยมาโดยลำดับ รวมถึงกระทรวงการคลังเข้ามาช่วยปรับ โครงสร้างหนี้ มีผลให้ ยอดหนี้ ลดลง จากราว 1.1 ล้านล้านบาทเมื่อต้นปี 2555 เหลือราว 7.5 แสนล้านบาท ณ สิ้นเดือนกรกฎาคม 2563

กระแสเงินสดที่นำมาชำระหนี้ เพื่อลดต้นลดดอกคล้ายการผ่อนเงินกู้บ้านนี้ ส่วนใหญ่มาจากแบงก์นำส่ง 0.46% หรือที่ เรียกว่า FIDF Fee นี่แหละ ซึ่งตามประมาณการเดิม คาดว่าจะปิดบัญชีหนี้ก้อนนี้ได้ในปี 2031 หรืออีก 9 ปีข้างหน้า

แต่เมื่อมีการลด FIDF Fee ลงในปี 2563 กระแสเงินสดไม่เป็นไปตามคาดการณ์ ตารางการผ่อนชำระก็ต้องเลื่อนล่าช้าออกไป 1 ปี

หาก ธปท. จะลด FIDF Fee ลงอีก หนี้ก้อนนี้ก็ย่อม จะยืดเวลาออกไปอีก และเนื่องจากหนี้ก้อนนี้เหมือนการผ่อนชำระหนี้เงินกู้บ้าน คือ ลดต้นลดดอก หากกระแสเงินสดมีเพียงแค่ชำระดอกเบี้ย เงินต้นก็ไม่ลด และ อยู่กันไปอย่างยาวนาน

กรณีที่แย่คือ กระแสเงินสดไม่พอกลบชำระดอกเบี้ยได้ จะกลายเป็นหนี้พอกพูนทั้งๆ ที่ไม่ได้ก่อหนี้เพิ่ม

หากดูในรายงานประจำปี 2562 ของกองทุนฟื้นฟูฯ หัวข้อผลการชำระคืนภาระหนี้ FIDF พบว่า ในปีงบประมาณ 2561 มี การชำระหนี้รวม 74,000 ล้านบาท แบ่งเป็นเงินต้น 42,000 ล้านบาท และดอกเบี้ย 32,000 ล้านบาท

ทั้งนี้ ที่มาของเงินเป็น FIDF Fee ราว 64,000 ล้านบาท เมื่อมีการลด FIDF Fee ลงครึ่งหนึ่งเมื่อเดือนเมษายน 2563 เงินนำ ส่งจาก แบงก์ก็น่าจะเหลือสักครึ่งหนึ่งคือ 32,000 ล้านบาท เท่ากับว่าเงินที่มีทั้งหมดเพียงพอสำหรับจ่ายดอกเบี้ยเท่านั้น

นั่นหมายความว่า ถ้าลด FIDF Fee ลงไปอีก FIDF จะมีเงินไม่เพียงพอชำระดอกเบี้ยหรือไม่ ซึ่งทำให้กองทุนฟื้นฟูฯ อยู่ในสภาพหนี้พอก ระยะเวลาที่คาดว่าจะปิดบัญชีหนี้ก้อนนี้ได้จะยิ่งทอดนานออกไป หรือในภายภาคหน้าอาจจะต้องกลับไปให้กระทรวงการคลังช่วย กลายเป็นภาระงบประมาณการคลังเหมือนก่อนหน้านี้อีกหรือไม่

แต่เอาระยะสั้นๆ มองไปที่ปลายปี จะเกิด อะไรขึ้น เมื่อระยะเวลาผ่อนผัน FIDF Fee สิ้นสุดลงในปลายปีนี้ และกลับขึ้นมาเป็น 0.46% เหมือนก่อนโควิด-19

มี 3 กรณีครับ

1. FIDF Fee กลับมาที่ 0.46% แบงก์ต้องจ่าย FIDF Fee ในอัตราปกติ แบงก์ก็ปรับขึ้นดอกเบี้ยเงินกู้ 0.40% ผลประกอบการแบงก์ทรงตัว

2. FIDF Fee กลับมาที่ 0.46% แบงก์ต้องจ่าย FIDF Fee ในอัตราปกติ แต่แบงก์ไม่สามารถปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ย เงินกู้ขึ้นมาได้ ด้วยเหตุผลแรงกดดัน จาก ทางการหรือทางสังคมก็แล้วแต่ เศรษฐกิจก็อาจยังไม่พร้อมสำหรับการขึ้นดอกเบี้ยเงินกู้ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ลูกหนี้กลุ่มเปราะบางที่จะกลายเป็น NPLs เต็มรูปแบบ ซึ่งถ้า เป็น ในรูปนี้ แบงก์ก็จะเป็นวีรบุรุษผู้เสียสละ โดยผลประกอบการของแบงก์ ทั้งระบบ จะลดลง 64,000 ล้านบาทโดยประมาณ

3. ธปท. ขยายระยะเวลาผ่อนผันออกไป

ถ้ามองคร่าว ๆ แบบนี้ ข้อที่ 3 น่าจะมี ความเป็นไปได้สูง โดยกองทุนฟื้นฟูรับภาระ (ตามเคย) เป็นพื้นที่ ประนีประนอมให้ทุกฝ่าย ซึ่งนั่นย่อม หมายความว่า ภาระหนี้กองทุนฟื้นฟูฯ ก็จะอยู่คู่ประเทศไทย ไปนานยิ่งขึ้นครับ

บทความอื่นๆ Apple เปิดให้ผู้ใช้งาน Watch 4, 5 และ 6 ในไทย